/møŋ/
1. (k.) khi, mới. alors, c’est alors que.when, then. |
- baruw mâng ꨝꨣꨭꨥ ꨟꩃ mới từ.
just now. - hu magru ka mâng thau ꨨꨭꨩ ꨟꨈꨴꨭꨩ ꨆꨩ ꨟꩃ ꨔꨮꨭ có học mới biết.
c’est en apprenant qu’on sait.
by learning you know (has been educated). - kayua saai ngap suail nan mâng dreh yau ni ꨆꨢꨶꨩ ꨦꨄꨰ ꨋꩇ ꨦꨶꨰꩊ ꨗꩆ ꨟꩃ ꨕꨴꨮꩍ ꨢꨮꨭ ꨗꨫ tại anh làm sai cho nên nó mới như thế.
c’est parce que tu t’es trompé que sont arrivées ces histoires.
because you make mistake so we have this result. - hu aih taganum hatam mâng hu hajan ꨨꨭꨩ ꨀꨰꩍ ꨓꨈꨗꨭꩌ ꨨꨓꩌ ꨟꩃ ꨨꨭꨩ ꨨꨎꩆ có mây đen mới có mưa.
c’est lorsqu’il y a des nuages noirs qu’il pleut.
when having dark clouds, then it will rain. - hu tanâh raya ka mâng jieng anâk adam ꨨꨭꨩ ꨓꨗꩍ ꨣꨢꨩ ꨆꨩ ꨟꩃ ꨎꨳꨮꩃ ꨀꨗꩀ ꨀꨕꩌ có quả đất mới có con người.
y eut la terre, et c’est lors qu’il y eut les hommes.
there is earth, then human beings exist.
| 2. (đg.) mức, đạt được, tới.atteindre, arriver jusqu’à.attain, reach. |
- aia mâng halei? ꨀꨳꨩ ꨟꩃ ꨨꨤꨬ ? nước mức đến đâu?.
où arrive l’eau?
where is the level of water? - aia mâng ka-ing ꨀꨳꨩ ꨟꩃ ꨆꨁꨪꩂ nước ngang lưng.
l’eau arrive à la ceinture.
the water reaches the belt.
| 3. (k.) từ, kể từ.de, depuis.from; since. |
- nan mâng ꨗꩆ ꨟꩃ từ đó; khi đó mới…
from that - baruw mâng ꨝꨣꨭꨥ ꨟꩃ mới từ.
just now. - hu mâng ꨨꨭꨩ ꨟꩃ có từ.
having from. - mâng tamân ꨟꩃ ꨓꨟꩆ kể từ lần.
depuis autrefois.
since once. - mâng di hia ꨟꩃ ꨕꨫ ꨨꨳꨩ từ ngàn xưa.
depuis les temps anciens.
since ancient times. - mâng dahlau ꨟꩃ ꨕꨨꨵꨮꨭ từ trước.
depuis auparavant.
since before. - mâng phun ꨟꩃ ꨜꨭꩆ từ đầu.
depuis l’origine.
from the beginning.
- mâng angaok ꨟꩃ ꨀꨊꨯꨱꩀ từ trên.
du dessus.
from the top. - mâng langiw ꨟꩃ ꨤꨊꨪꨥ từ ngoài.
de l’extérieur.
from outside. - mâng rah mai ꨟꩃ ꨣꩍ ꨟꨰ từ đó đều đều đến nay.
depuis longtemps.
quite a long time. - mâng déh sani ꨟꩃ ꨕꨯꨮꩍ ꨧꨗꨫ từ đó đến nay.
depuis autrefois jusqu’à maintenant.
from past to now.
- mâng halei? ꨟꩃ ꨨꨤꨬ ? từ đâu?
partir d’où?
from where? - mâng ni ꨟꩃ ꨗꨫ từ đây.
là partir d’ici.
from here. - mâng kal mai (makal mai) ꨟꩃ ꨆꩊ ꨟꨰ (ꨟꨆꩊ ꨟꨰ) từ xưa đến nay.
depuis autrefois jusqu’à maintenant.
from past to present. - mâng dalam alwal ꨟꩃ ꨕꨤꩌ ꨀꩊꨥꩊ từ trong bụng mẹ.
depuis le sein maternel.
from the womb. - mâng phun tel agha ꨟꩃ ꨜꨭꩆ ꨓꨮꩊ ꨀꨉꨩ từ cây đến rễ (từ gốc đến ngọn).
du tronc aux racines.
from the trunk to the roots.
- mâng tak ꨟꩃ ꨓꩀ có lẽ là.
(idiotismes) probablement.
(idiomatic) probably. - pathar mâng ꨚꨔꩉ ꨟꩃ bất cứ.
n’importe quel.
any, whatever. - pathar mâng gruk hagait nyu jang ngap jieng ꨚꨔꩉ ꨟꩃ ꨈꨴꨭꩀ ꨨꨈꨰꩅ ꨐꨭꨩ ꨎꩃ ꨋꩇ ꨎꨳꨮꩃ bất cứ việc gì nó cũng làm được.
il peut faire n’importe quoi.
he can do anything.